Onkruid bestrijden: 10 methoden voor tuin en bestrating

Onkruid hoort bij een tuin, maar op een terras, oprit, tuinpad of tussen bestrating kan het behoorlijk storend zijn. Gelukkig zijn er verschillende manieren om ongewenste plantengroei aan te pakken zonder automatisch naar een chemisch middel te grijpen.

Van simpelweg wieden en regelmatig vegen tot werken met heet water, hete lucht of speciale machines: iedere methode heeft zijn eigen voor- en nadelen.

In dit artikel zetten we 10 verschillende technieken op een rij. Zo kun je bepalen welke aanpak het beste past bij jouw tuin, bestrating en manier van onderhouden.

Onkruid bestrijden: thermische en mechanische technieken

Grofweg kun je veel niet-chemische methoden verdelen in thermische en mechanische technieken.

Thermische technieken maken gebruik van warmte. Door het bovengrondse gedeelte van de plant sterk te verhitten, raakt het plantweefsel beschadigd. Afhankelijk van de methode en het soort onkruid zijn meerdere behandelingen nodig.

Mechanische technieken verwijderen het onkruid fysiek. Denk bijvoorbeeld aan wieden, borstelen en maaien. Wanneer de wortel in de bodem achterblijft, kan de plant opnieuw uitlopen.

In dit artikel bekijken we onder andere:

  • branden;
  • hete lucht;
  • infrarood;
  • heet water;
  • uv-licht;
  • stoom;
  • heet water met schuim;
  • borstelen;
  • vegen;
  • maaien.

Welke methode geschikt is, hangt onder andere af van het soort oppervlak, de hoeveelheid onkruid en hoe vaak je onderhoud wilt uitvoeren.

1. Onkruid aanpakken met een onkruidbrander

Een onkruidbrander stelt de bovengrondse delen van de plant kort bloot aan een hoge temperatuur. Het doel is daarbij niet om de plant letterlijk volledig te verbranden, maar om het plantweefsel door hitte te beschadigen.

Het wortelstelsel wordt daarbij niet altijd direct bereikt. Vooral onkruiden met een sterke of diepe wortel kunnen opnieuw uitlopen. Herhaling kan daarom noodzakelijk zijn.

Onkruidbranders zijn verkrijgbaar in verschillende uitvoeringen voor zowel particulier als professioneel gebruik.

Voordelen

  • plaatselijk toe te passen;
  • snel zichtbaar effect op het bovengrondse groen;
  • verkrijgbaar in verschillende formaten;
  • geen bestrijdingsmiddel nodig.

Nadelen

  • vaak meerdere behandelingen nodig;
  • risico op schade aan omliggende planten;
  • gebruik van gas bij veel apparaten;
  • brandgevaar bij droog materiaal, bladeren en ander brandbaar materiaal;
  • minder geschikt rondom kwetsbare materialen en beplanting.

Werk met een onkruidbrander altijd zorgvuldig en houd rekening met de omgeving.

2. Onkruid behandelen met hete lucht

Bij deze techniek wordt hete lucht op de plant gericht. Ook hierbij wordt het plantweefsel door warmte aangetast.

De wortels worden niet altijd direct bereikt, waardoor nieuwe groei mogelijk is. Door de behandeling op geschikte momenten te herhalen, kan de plant steeds opnieuw worden belast.

Professionele machines kunnen een groter oppervlak behandelen. Er bestaan daarnaast systemen die warmte gerichter toepassen.

Voordelen

  • geen open vlam direct op de plant;
  • plaatselijk toe te passen;
  • weinig los materiaal na de behandeling.

Nadelen

  • herhaling kan noodzakelijk zijn;
  • omliggende beplanting kan gevoelig zijn voor de warmte;
  • professionele machines zijn relatief groot;
  • veel systemen gebruiken gas.

Voor een kleine particuliere tuin is deze techniek daardoor niet altijd de meest praktische oplossing.

3. Onkruid behandelen met infrarood

Bij infraroodtechnieken wordt een element verhit dat warmtestraling afgeeft. Deze warmte wordt op de plant gericht.

De methode vertoont overeenkomsten met andere thermische technieken. Het bovengrondse gedeelte wordt door warmte aangetast en de behandeling kan bij hergroei worden herhaald.

Infrarood wordt vooral professioneel toegepast.

Voordelen

  • geen direct contact met de plant noodzakelijk;
  • gerichte behandeling mogelijk;
  • geen bestrijdingsmiddel nodig.

Nadelen

  • apparatuur kan relatief groot zijn;
  • warmte kan ook omliggende beplanting beïnvloeden;
  • resultaten verschillen per onkruidsoort en toepassing;

herhaling kan nodig zijn.

4. Onkruid aanpakken met heet water

Een andere thermische methode is heet water. Hierbij wordt zeer heet water rechtstreeks op het onkruid aangebracht.

De warmte beschadigt het plantweefsel. Bij een eerste behandeling wordt vooral het bovengrondse gedeelte geraakt. Afhankelijk van het type onkruid kan herhaling nodig zijn.

Professionele machines kunnen het water op een gecontroleerde temperatuur aanbrengen. Voor kleine oppervlakken bestaan compactere oplossingen.

Voordelen

  • geen traditioneel bestrijdingsmiddel nodig;
  • gericht toe te passen;
  • toepasbaar op verschillende soorten verharding;
  • geen open vlam.

Nadelen

  • relatief hoog water- en energiegebruik;
  • professionele apparatuur kan groot en zwaar zijn;
  • kans op verbranding bij onzorgvuldig gebruik;
  • meerdere behandelingen kunnen nodig zijn.

Wees voorzichtig met kokend of zeer heet water in de buurt van andere planten. Wortels van gewenste beplanting kunnen zich namelijk ook onder de bestrating bevinden.

5. Onkruid behandelen met uv-licht

Uv-technologie wordt onderzocht als methode om ongewenste plantengroei te beïnvloeden met straling.

In vergelijking met bijvoorbeeld borstelen, branden en heet water wordt deze techniek nog beperkt toegepast. Voor de gemiddelde tuinbezitter is uv-apparatuur daarom op dit moment geen voor de hand liggende methode.

Het is vooral een interessante ontwikkeling om binnen professioneel groenbeheer te blijven volgen.

6. Onkruid behandelen met stoom

Bij stoom wordt warmte gebruikt om het plantweefsel te beschadigen.

Het principe lijkt op dat van heet water, maar de manier waarop de warmte wordt overgedragen verschilt. Professionele stoommachines kunnen de behandeling vrij gericht uitvoeren.

Voordelen

  • gerichte toepassing mogelijk;
  • geen traditioneel bestrijdingsmiddel nodig;
  • toepasbaar op verschillende verharde oppervlakken.

Nadelen

  • apparatuur is vaak relatief groot;
  • warmte kan ook andere planten en kleine organismen beïnvloeden;
  • energie nodig voor het verwarmen van water;
  • niet altijd praktisch voor een kleine achtertuin.

7. Heet water in combinatie met schuim

Er bestaan professionele systemen waarbij heet water wordt gecombineerd met een schuimlaag.

Het schuim helpt om de warmte gedurende een bepaalde tijd rondom de plant vast te houden. Hierdoor verschilt de warmteoverdracht van het gebruik van alleen heet water.

Dit soort systemen wordt voornamelijk professioneel toegepast omdat er speciale apparatuur voor nodig is.

Voordelen

  • warmte blijft langer rondom het behandelde oppervlak aanwezig;
  • gericht toe te passen;
  • geschikt voor verschillende verharde oppervlakken.

Nadelen

  • speciale apparatuur nodig;
  • minder toegankelijk voor particuliere gebruikers;
  • energie en water nodig;
  • warmte kan ook ongewenste effecten hebben op organismen rondom de behandelde plek.

8. Onkruid verwijderen door te borstelen

Bij borstelen wordt het bovengrondse gedeelte van het onkruid mechanisch verwijderd.

Voor grote oppervlakken bestaan speciale borstelmachines. Voor thuisgebruik zijn compactere apparaten verkrijgbaar.

Omdat de wortels vaak in de bodem achterblijven, kan het onkruid opnieuw uitlopen.

Voordelen

  • direct zichtbaar resultaat;
  • geen bestrijdingsmiddel nodig;
  • zowel handmatig als machinaal mogelijk;
  • geschikt voor verschillende oppervlaktes.

Nadelen

  • wortels kunnen achterblijven;
  • regelmatig herhalen kan noodzakelijk zijn;
  • harde borstels kunnen bepaalde verhardingen beschadigen;
  • stof en los materiaal moeten na afloop worden verwijderd.

Controleer daarom vooraf of de gebruikte borstel geschikt is voor jouw bestrating.

9. Regelmatig vegen

Een van de eenvoudigste manieren om de omstandigheden voor nieuwe plantengroei tussen bestrating minder gunstig te maken, is regelmatig vegen.

Tussen voegen verzamelen zich zand, stof, bladeren en organisch materiaal. Hierin kunnen zaden terechtkomen en ontkiemen.

Door dit materiaal regelmatig te verwijderen, houd je de bestrating niet alleen netter, maar beperk je ook de hoeveelheid materiaal waarin nieuwe plantjes zich kunnen vestigen.

Een gewone bezem kan daarvoor al voldoende zijn.

Voordelen

  • eenvoudig;
  • goedkoop;
  • geen speciaal middel nodig;
  • houdt de bestrating schoon;
  • goed te combineren met andere onderhoudsmethoden.

Nadelen

  • moet regelmatig worden herhaald;
  • bestaand, diepgeworteld onkruid verwijder je er niet zomaar mee;
  • minder praktisch op halfverharding.

Juist bij onkruid geldt daarom dat regelmatig onderhoud vaak gemakkelijker is dan wachten totdat voegen volledig zijn dichtgegroeid.

10. Onkruid maaien

Bij grotere planten kan maaien een praktische manier zijn om snel het bovengrondse groen te verwijderen.

De wortels blijven hierbij meestal aanwezig. Daardoor kan de plant opnieuw uitlopen.

Maaien is daarom vooral geschikt om grotere hoeveelheden begroeiing beheersbaar te maken of als aanvulling op andere onderhoudsmethoden.

Voordelen

  • snel resultaat;
  • geschikt voor grotere planten;
  • apparatuur verkrijgbaar voor kleine en grote oppervlakken;
  • geen bestrijdingsmiddel nodig.

Nadelen

  • wortels blijven meestal aanwezig;
  • hergroei is mogelijk;
  • maaisel moet worden opgeruimd;
  • rondom bestrating kan materiaal rondvliegen.

Welke methode tegen onkruid past bij jouw tuin?

Er bestaat niet één methode die voor iedere tuin en ieder soort onkruid de beste keuze is.

Op een klein terras kun je bijvoorbeeld prima handmatig wieden en regelmatig vegen. Voor grotere oppervlakken kunnen thermische of mechanische technieken praktischer zijn. Bij hardnekkige, diepgewortelde planten kan herhaling noodzakelijk zijn, ongeacht de gekozen methode.

Kijk daarom niet alleen naar hoe snel het bovengrondse groen verdwijnt. Denk ook aan de ondergrond, omliggende planten, benodigde hoeveelheid water of energie en hoe vaak je de behandeling moet herhalen.

Anders kijken naar onderhoud van je buitenruimte

Onkruid is vaak maar één onderdeel van het onderhoud rondom een woning. Tegelijkertijd krijgen terrassen, tuinpaden en opritten te maken met vuil, aanslag en weersinvloeden.

Daarom kan het interessant zijn om niet voor ieder probleem automatisch naar een traditioneel chemisch product te grijpen, maar eerst te kijken welke alternatieven er zijn.

Floramix ontwikkelt oplossingen op biologische basis voor het reinigen en onderhouden van buitenoppervlakken. Benieuwd hoe zo'n andere kijk op buitenonderhoud eruitziet?

Ontdek de oplossingen van Floramix

Onkruid voorkomen begint bij onderhoud

Helemaal voorkomen dat er ergens onkruid verschijnt is vrijwel onmogelijk. Zaden worden onder andere door wind, vogels en andere dieren verspreid.

Je kunt de omstandigheden waarin ze ontkiemen wel beïnvloeden.

Houd bestrating schoon, verwijder zand en organisch materiaal uit voegen en pak jonge plantjes aan voordat ze zich stevig kunnen wortelen.

Daarmee wordt onkruidbeheer geen eenmalige grote klus, maar onderdeel van het normale onderhoud van je terras, oprit en tuinpaden.

Dat past ook bij een bredere gedachte: niet wachten totdat een buitenruimte sterk vervuild of overgroeid is, maar regelmatig en bewust onderhouden.

Wil je ontdekken welke oplossingen Floramix vanuit die gedachte heeft ontwikkeld? Bekijk dan Floramix.nl.

henk
Door

henk

op 23 Oct 2019

weedremover met koudwater

Reactie plaatsen